Middelbare school kiezen: zo maak je samen een goede keuze
Bijgewerkt op 24-10-2026 · Doorstroomtoetstrainer
Bij het kiezen van een middelbare school kijk je eerst of de school het niveau van het schooladvies aanbiedt, en daarna naar sfeer, begeleiding, reistijd en het profiel van de school. Bezoek in januari en februari samen met je kind open dagen. Aanmelden doe je in de aanmeldweek van 25 tot en met 31 maart 2027.
Doe de gratis oefentoets Bekijk de pakketten
Een middelbare school kiezen: waar begin je?
Een middelbare school kiezen doe je het best in drie stappen: eerst kijken welk niveau past, dan scholen vergelijken op wat jullie belangrijk vinden, en daarna samen met je kind de sfeer proeven op een open dag. Het niveau volgt uit het schooladvies. De rest is een keuze die je samen maakt, want je kind gaat er de komende vier tot zes jaar elke dag naartoe.
Begin niet te laat. Veel gezinnen gaan in groep 7 al eens kijken, zonder druk. In groep 8 wordt het serieus, want de open dagen zijn vaak in januari en februari en de aanmeldweek is van 25 tot en met 31 maart 2027.
Stap voor stap naar de juiste middelbare school
- Groep 7, voorjaar: ga vrijblijvend naar een of twee open dagen. Zo leert je kind hoe een middelbare school eruitziet.
- Groep 8, najaar: maak een lijstje van scholen binnen fietsafstand en zoek uit welke niveaus ze aanbieden.
- Januari: het voorlopig schooladvies komt, uiterlijk 31 januari 2027. Streep scholen weg die dat niveau niet hebben.
- Januari en februari: bezoek open dagen en lesmiddagen. Neem je kind altijd mee.
- Maart: het definitieve schooladvies komt uiterlijk 24 maart 2027. Kies daarna samen de school.
- 25 tot en met 31 maart 2027: meld je kind aan. Je doet dat zelf bij de school, met onder andere het burgerservicenummer van je kind.
Middelbare school kiezen: waar let je op?
Elke school vertelt op de open dag dat het er fijn is. Daarom helpt het om vooraf te weten wat voor jullie zwaar weegt. Deze tabel geeft je houvast.
| Waar je op let | Vraag die je kunt stellen |
|---|---|
| Niveaus en brugklas | Welke brugklassen zijn er, en hoe lang blijven twee niveaus bij elkaar? |
| Grootte | Hoeveel leerlingen zitten er in de school en in een klas? |
| Begeleiding | Hoe vaak spreekt mijn kind de mentor? Wat doet de school bij leerproblemen of dyslexie? |
| Huiswerk | Is er huiswerkbegeleiding of een studieplek op school? |
| Reistijd | Hoe lang fietst mijn kind er elke dag naartoe, ook in de winter? |
| Profiel van de school | Heeft de school een onderwijsconcept, tweetalig onderwijs, technasium of een sport- of kunstrichting? |
| Sfeer | Hoe gaan leerlingen en docenten met elkaar om? Wat doet de school tegen pesten? |
Brede scholengemeenschap of categorale school?
Een brede scholengemeenschap heeft meerdere niveaus onder één dak, bijvoorbeeld vmbo, havo en vwo. Wisselen van niveau is daar vaak makkelijker, omdat je kind op dezelfde school kan blijven. Een categorale school heeft één schooltype, zoals een zelfstandig gymnasium of een vmbo-school. Daar is alles afgestemd op dat ene niveau. Twijfelt de leerkracht nog tussen twee niveaus, dan is een school met een gemengde brugklas vaak een prettige keuze. Het verschil tussen vmbo, havo en vwo lees je in een aparte uitleg.
Onderwijsconcept en extra's
Sommige scholen werken volgens een onderwijsconcept, zoals montessori, dalton, jenaplan of vrijeschool. Andere scholen bieden tweetalig onderwijs, meestal in het Nederlands en Engels, of een technasium op havo- of vwo-niveau. Er zijn ook scholen die onderwijs combineren met topsport, dans of muziek. Zulke scholen mogen extra toetsen of onderzoeken doen om te zien of je kind de vaardigheden heeft die daarvoor nodig zijn. Gewone toelatingstoetsen om het niveau te bepalen mogen niet.
Tips voor de open dag van de middelbare school
Een open dag is druk en vol indrukken. Met een paar trucs haal je er meer uit.
- Laat je kind de vragen stellen. Aan leerlingen, niet alleen aan docenten. Vraag bijvoorbeeld: wat vind je het leukst aan deze school, en wat zou je veranderen?
- Kijk naar de gangen in de pauze. Daar zie je hoe leerlingen met elkaar omgaan.
- Doe mee aan een proefles. Veel scholen hebben lesmiddagen voor groep 8. Daar merkt je kind hoe een les voelt.
- Schrijf na afloop meteen drie dingen op. Wat was fijn, wat was minder, wat viel op. Na drie open dagen loopt alles anders snel door elkaar.
- Fiets de route een keer samen. Liefst op een gewone schooldag, rond het tijdstip dat de lessen beginnen.
Wie beslist: jij of je kind?
Formeel meld jij als ouder je kind aan. Maar de keuze werkt het best als je kind echt meebeslist. Een kind dat zelf voor een school heeft gekozen, voelt zich er sneller thuis. Spreek samen af welke punten voor jullie allebei belangrijk zijn. Kiest je kind een school vooral omdat de beste vriend of vriendin daarheen gaat? Neem dat serieus, want vriendschap telt in de eerste weken echt mee. Maar bespreek ook wat er gebeurt als die vriendschap verandert.
Aanmelden: hoe werkt het?
Met het definitieve schooladvies meld je je kind aan in de centrale aanmeldweek, van 25 tot en met 31 maart 2027. Aanmeldingen voor 1 april tellen allemaal als gelijktijdig, dus heel vroeg aanmelden levert geen voordeel op. De middelbare school beslist binnen zes weken, uiterlijk op 12 mei 2027. Lukt dat niet, dan wordt het uiterlijk 9 juni 2027.
Je mag je kind bij meerdere scholen aanmelden. Wel hebben schoolbesturen in sommige gemeenten afspraken gemaakt over de verdeling van leerlingen, en soms wordt er geloot. Kijk daarom op de website van je gemeente of van de scholen in jouw regio hoe het daar geregeld is. Heeft je kind extra ondersteuning nodig en kan de school die niet bieden? Dan moet die school helpen een andere passende school te vinden.
Wil je weten hoe het advies tot stand komt dat bij de aanmelding zo belangrijk is? Lees dan de uitleg over het schooladvies in groep 8. En hoe de doorstroomtoets dat advies nog kan verhogen, staat op de pagina schooladvies bijstellen.
Na de keuze
Is de school gekozen, dan breekt een nieuwe fase aan. Je kind neemt afscheid van de basisschool en bereidt zich voor op het eerste jaar. Tips voor die overstap vind je op de pagina naar de brugklas.
Veelgestelde vragen
Wanneer moet je een middelbare school kiezen?
De open dagen zijn vaak in januari en februari van groep 8. Na het definitieve schooladvies, uiterlijk 24 maart 2027, meld je je kind aan in de week van 25 tot en met 31 maart 2027.
Mag je je kind bij meerdere middelbare scholen aanmelden?
Ja, dat mag. In sommige gemeenten gelden wel afspraken over de verdeling van leerlingen of wordt er geloot, dus kijk hoe het in jouw regio geregeld is.
Mag een middelbare school een toelatingstoets afnemen?
Nee, niet om het niveau te bepalen. Alleen scholen met iets bijzonders, zoals tweetalig onderwijs of een topsportprogramma, mogen toetsen of je kind de vaardigheden heeft die daarvoor nodig zijn.
Heeft vroeg aanmelden voordeel?
Nee. Alle aanmeldingen die voor 1 april 2027 binnen zijn, gelden als gelijktijdig, namelijk op 31 maart 2027.
Meer over van groep 8 naar de middelbare school
- Afscheid groep 8: originele ideeën en een handige planning
- Huiswerk plannen in de brugklas: zo houdt je kind overzicht
- Musical groep 8: kiezen, rollen verdelen en plannen
- Naar de brugklas: tips voor een goede start
- Schooladvies groep 8: hoe komt het advies tot stand?
- Wat is het verschil tussen vmbo, havo en vwo?